Monday, 30 March 2015 15:15

Ημερίδα "Η Πολιτική για την αναπηρία, η αναπηρία για την Πολιτική"

Rate this item
(1 Vote)

Καλημέρα σας,
Ονομάζομαι Κατερίνα Αγγελή και είμαι η πρόεδρος της ΚΙΝΑΨΥ, (ΚΙΝηση Αδερφών ατόμων με Προβλήματα Ψυχικής Υγείας), μέλους της Παννελήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Οικογενειών ατόμων με Ψυχική νόσο (ΠΟΣΟΨΥ).
Ευχαριστούμε πολύ για την πρόσκληση να συμμετάσχουμε στην ημερίδα σας και να πω επισης ότι η ανάγνωση της πρόσκλησης , όπου γράφετε για την ΦΙΛΟΔΟΞΙΑ ΣΑΣ να συζητηθεί η νέα κουλτούρα για την αναπηρία και να γίνει ανασύνθεση της πολιτικής για τους χρόνιους ασθενείς καθώς και η ανάγνωση του προσωπικού μηνύματος της Ευρωβουλευτού κυρίας Κούνεβα που μιλά για την καλλιέργεια αλληλεγγύης στην κοινωνία μας, μας προκάλεσε μια ελαφριά αισιοδοξία.
Και αυτό γιατί οι σύλλογοι οικογενειών όπως και η Κίνηση Αδερφών-φροντιστών χρόνιων ψυχικά ασθενών σχηματίστηκαν ακριβώς πάνω σε αυτή την βάση, την αλληλεγγύη δηλαδή και την υποστήριξη του ενός πρός τον άλλο μέσα σε ένα ανιδιοτελές περιββάλλον αμοιβαίας κατανόησης..Και πραγματικά, η αλληλεγγύη μπορεί να σου δώσει κάποια δύναμη να συνεχίσεις να προσπαθείς, όταν γύρω σου δεν λειτουργούν και τόσο καλά οργανωμένα τα πράγματα και η φροντίδα, η υποστήριξη και η αποδοχή που χρειάζονται οι αγαπημένοι σου ΔΕΝ ΠΡΟΣΦΕΡΕΤΑΙ.
Και γίνομαι πιο συγκεκριμένη.
Τα προβλήματα ψυχικής υγείας και η ψυχική ασθένεια αφορούν ένα μεγάλο τμήμα του πληθυσμού μας και παρά την διαπίστωση αυτή, καθώς και το ότι η σχιζοφρένεια και η διπολική διαταραχή είναι χρόνιες ασθένειες δεν έχουν συμπεριληφθεί στον κατάλογο με τις χρόνιες ασθένειες με όλα τα προβλήματα που αυτό δημιουργεί για τους ψυχικά ασθενείς και τις οικογένειες τους. Εξάλλου, η κυρίαρχη κατάσταση είναι οι ψυχικά αθενείς να διαμένουν κυρίως με τους γονείς και/ή τα αδέρφια τους, οι οποίοι έχουν αφεθεί μόνοι τους στην προσπάθεια να προσφέρουν την καλύτερη δυνατή φροντίδα. Με πολύ απλά λόγια η ανεξάρτητη διαβίωση των ψυχικά ασθενών είναι κάτι που πολύ απλά δεν ενθαρρύνεται και δεν υποβοηθάται σχεδόν καθόλου με τον υπάρχον τρόπο άσκησης της ψυχιατρικής φροντίδας στην κοινότητα. Γιατί οι ψυχικά ασθενείς που χρειάζονται βοήθεια δεν είναι μόνοι εκείνοι, οι λίγοι, που συμμετέχουν στα ημερήσια προγράμματα φφροντίδας των κέντρων ψυχικής υγείας ή παρακολουθούν τις υποστηρικτικές ομάδες των κέντρων ημέρας (τα οποία πλέον έχουν συγκεκριμένο χρόνο διάρκειας, άπαξ συμμετοχή και μετά καμία συνέχεια στην παροχή υπηρεσίας και επιστροφή στην οικογενειακή εστία ή ετήσια ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ με δυνατότητα εξαμηνιαίας παράτασης στα κέντρα ημέρας. Και μετά τι????
Είναι ο μεγάλος αριθμός ασθενών που αφού εντάγθηκε σε κάποιο από αυτά τα προγράμματα συμβουλευτικής, ίσως ψυχοθεραπείας, προσωπικής ενδυνάμωσης και κοινωνικοποίησης τα ολοκλήρωσε χωρίς καμία προοπτική συνέχειας στην ψυχοκοινωνική τους αποκατάσταση.
Είναι επίσης ο μεγάλος αριθμός ψυχικά ασθενών που απλά δεν έλαβε ποτέ ούτε κάν αυτού του είδους υπηρεσίες λόγω της απόσυρσης και της αδυναμίας που προκαλεί η ψυχική ασθένεια και δεν αφήνει αυτόν που υποφέρει να ζητήσει βοήθεια ή να πάει μέχρι την υπηρεσία ψυχικής υγείας της περιοχής του.
Και εδώ εντοπίζεται μια σοβαρή έλλειψη και αστοχία του τρόπου οργάνωσης της παροχής υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Δεν περιλαμβάνεται, εκτός μεμονομένων περιπτώσεων- αφορά το Κ.Ψ.Υ Αγίων Αναργύρων-επίσκεψη στο σπίτι του ψυχικά ασθενή που μετά από κάποιες συναντήσεις με επαγγελματίες ψ.υ (και γιατί όχι και άλλους ψυχικά ασθενείς -καμία μέχρι τώρα τέτοια πρακτική), θα τον προτρέψουν , θα τον προσκαλέσουν να βγεί από το σπίτι του, το οικογενειακό ίσως άσυλο με όλη τη αρνητική έννοια του όρου, στην κοινότητα και να συναναστραφεί και να υποστηριγθεί μαζί με ανθρώπους που αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα μαζί του. Αιτήματα οικογενειακών φροντιστών σε Κ.Ψ.Υ που περιγράφουν αυτή την κατάσταση, ότι δηλαδή ο αγαπημένος τους δεν βγαίνει από το σπίτι, δεν θα έρθει να ζητήσει βοήθεια, απλά λαμβάνουν την απάντηση:" Δεν προσφέρουμε, δεν διαθέτουμε τέτοια υπηρεσία" ΚΑΚΩΣ, απαντάμε εμείς... ψιθυριστά...
Θέλω επίσης να αναφερθώ στον θεσμό των Προστατευόμενων Διαμερισμάτων, ότι καλύτερο κατά την γνώμη μας υπάρχει αυτήν τη στιγμή στην πορεία για ανεξάρτητη διαβίωση και να ρωτήσω γιατί ο θεσμός αυτός δεν μπορεί να επεκταθεί και σε διαμερίσματα που δεν "ανήκουν" σε ψυχιατρικό νοσοκομείο-κλινική, σε κάποια εταιρεία ή σε ΜΚΟ και να είναι το σπίτι που μένει ο οποιοσδήποτε ψυχικά ασθενής και θα πιστοποιείται ως Προστατευμένο Διαμέρισμα και θα λαμβάνει την βοήθεια που χρειάζεται.Αυτό θα ήταν πραγματικά ένα καλό πρώτο βήμα προς την ανεξάρτητη διαβίωση και ένταξη στην κοινοτική ζωή. Βοήθεια στο σπίτι του ψυχικά ασθενή λοιπόν.
Θέλω ακόμη να αναφερθώ στο δικαίωμα πρόσβασης του ψυχικά ασθενή σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας στον τόπο διαμονής του. Στην παρούσα κατάσταση δεν μπορείς να ξέρεις καν τι υπάρχει στην περιοχή σου αφού ο Χάρτης Ψυχικής Υγείας του Ψυχαργώς δεν περιλαμβάνει κανέναν διαχωρισμό με βάση τον δήμο ή τον τομέα, μοιάζει να έχουν ξεχαστεί οι τομείς ψυχικής υγείας. Για την Αττική ειδικά με τον Ν.3852/2010 σχέδιο Καλλικράτης υπήρχαν 13 τομείς ψ.υ με ένα κέντρο ψυχικής υγείας (ΚΨΥ) ως κεντρική μονάδα του τομεοποιημένουν δικτύου υπηρεσιών που θα παρέχει -θεωρητικά πάντα- πρώτοβάθμια, δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια πρόληψη και φροντίδα με κλίνες νοσηλείας, 24ωρη λειτουργία κ.λπ... Ούτως ή άλλως όμως με πληθυσμό στην Αττική άνω των 3.700.000 κατοίκων, όταν οι μελέτες 'εχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι κάθε ΤΟΜΕΑΣ ψυχικής υγείας και οι υπηρεσίες του μπορούν να καλύπτουν μέχρι 100000 κατοίκους (συμπεριλαμβάνεται και στην έκθεση σας το παραπάνω) από πρίν φαινόταν ότι υπάρχει πολύς δρόμος να διανυθεί μέχρι να εφαρμοστεί με αποφασιστικότητα η τομεοποίηση και η ανάληψη ευθύνης για την ψυχική υγεία σε τομεοποιημένο-κοινοτικό επίπεδο.
Και μιλώντας για την σημερινή , ισχύουσα κατάσταση, ΚΨΥ με προσωπικό 1-2 ψυχιάτρους, έναν κοιν. Λειτουργό, έναν ψυχολόγο και έναν εργοθεραπευτή όπως συμβαίνει στο ΚΨΥ της περιοχής μου απλά δεν αρκεί. Και ούτε λόγος φυσικά για καθημερινή, 24ωρη ή έστω απογευματινή λειτουργία.
Ας αναφερθούμε τώρα στο θέμα της ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ.Στην περίπτωση της ψυχικής ασθένειας και της υποτροπής της, αν κάθε δυνατότητα για εκούσια φροντίδα έχει δοκιμαστεί και έχει αποτύχει οι συγγενείς καταφεύγουν στην εισαγγελική εντολή, στην τραγική ακούσια νοσηλεία. Οι ακούσιες νοσηλείες στην Ελλάδα εκτελούνται από την Αστυνομία, στην ουσία αντιστοιχούν με σύλληψη του ψυχικά ασθενή και αποτελεί από τις πλέον τραυματικές, τρομακτικές και στιγματιστικές εμπειρείες για τον ίδιο και το οικογενειακό του περιβάλλον. Επιτέλους πρέπει να τελειώσει αυτή η απαράδεκτη πρακτική κατάφορης παραβίασης δικαιωμάτων και να δημιουργηθούν και λειτουργήσουν οι κατάλληλες υγειονομικές υπηρεσίες (ψυχιατρικό ΕΚΑΒ με ψυχίατρο και νοσηλευτές) οι οποίες θα είναι επίσης ενταγμένες ή έστω σε επαφή με το ΚΨΥ του τομέα, από τις οποίες θα εκτελούνται και η συνδρομή της αστυνομίας θα υπάρχει σε πολύ έκτακτες περιπτώσεις. Οι ψυχικά ασθενείς δεν είναι εγκληματίες , να πάψουν να αντιμετωπίζονται έτσι, δεν αντέχεται Εξάλλου όταν γίνεται ουσιαστική δουλειά στις κοινοτικές υπηρεσίες ψ.υ λέγεται ότι μειώνονται οι ακούσιες νοσηλείες, ας το δούμε επιτέλους να συμβαίνει. Αν πραγματικά πιστεύετε και ενδιαφέρεστε για την αλλαγή κουλτούρας και πολιτικής στην αντιμετώπιση των ψυχικά ασθενών κάντε το άμεσα. Και φυσικά ασχοληθείτε σοβαρά και με τις συνθήκες νοσηλείας όπου οι κατασταλτικές μέθοδοι- χαπάκωμα και μηχανικές καθηλώσεις-δέσιμο ήταν ο κανόνας και τα τελευταία χρόνια εντάθηκε ακόμα περισσότερο και λόγω της ανεπάρκειας προσωπικού στις ψυχιατρικές κλινικές και ψ. νοσοκομεία. Φυσικά ποιός τολμά να καταγγείλει επώνυμα αυτά και να διεκδικήσει το δίκιο του.. Σχεδόν κανείς...
Το τελευταίο που έχει ακουστεί- και δεν γνωρίζουμε εάν εφαρμόζεται- σχετικά με την νοσηλεία ψυχικά ασθενών,( ειπώθηκε στο συνέδριο του Οκτωβρίου της ΕΨΕ με τίτλο "Ζώντας με την σχιζοφρένεια" από τον Διοικητή των ψυχιατρικών νοσοκομείων της Αττικής) είναι ότι ορίζεται ανώτατο χρονικό όριο νοσηλείας 15 ημέρες!!!.
Δεν είναι έτσι, δεν μπορεί να είναι έτσι. Ο χρόνος νοσηλείας για τον κάθε ψυχικά ασθενή θα πρέπει να είναι σύμφωνος με το ατομικό θεραπευτικό πλάνο γι'αυτόν τον ίδιο, σύμφωνος με τις απαραίτητες ψυχιατρικές υπηρεσίες που χρειάζεται ο καθένας και με εξασφαλισμένη την συνέχεια της φροντίδας μετά το εξιτήριο του. Ο χρόνος νοσηλείας δεν μπορεί να ορίζεται μόνο με οικονομικά κριτήρια, πόσο κοστίζει η κάθε μέρα νοσηλείας με μέγιστο χρόνο τις 15 ημέρες, δεν μπορεί να θεωρείτε σοβαρή ψυχιατρική φροντίδα η πρακτική "σε κρατάμε 15 μέρες, φύγε εσύ, έλα εσύ, ναί , τελικά επαρκούν οι ψυχιατρικές κλίνες!!!" Το εξιτήριο θα πρέπει να συνοδεύεται από σαφείς οδηγίες και παραπομπή και επικοινωνία της ίδιας της κοινωνικής υπηρεσίας του νοσοκομείου-κλινικής με την δομή ψυχικής υγείας στην οποία ακολούθως θα ενταγθεί ο κάθε ψυχικά ασθενής. Αλλιώς το εξιτήριο θα ισοδυναμεί με έναν ακόμα δρόμου για τον ασθενή και τους οικογενειακούς φροντιστές του, άντε πάλι από την αρχή να ψάξουμε να βρούμε σε ποιό ΚΨΥ, σε ποιό κέντρο ημέρας ίσως κάνουν δεκτό τον ανθρωπό μας για να υπάρξει συνέχεια στην φροντίδα. Γιατί φυσικά η οδηγία που συνοδεύει τα περισσότερα εξιτήρια ψυχικά ασθενών και είνα η παρακάτω: "ραντεβού σε ένα μήνα στα εξωτερικά ιατρεία για συνταγογράφηση των φαρμάκων, να είσαι καλό παιδί και να παίρνεις τα φάρμακα σου" δεν αρκεί και δεν συνιστά ούτε ίαση ούτε ψυχοκοινωνική αποκατάσταση.
Θέλω ακόμη να αναφερθώ στο δικαίωμα των ψυχικά ασθενών στην εκπαίδευση η οποία ελάχιστα συζητήται και αντιμετωπίζεται.
Μεγάλη συχνότητα ψυχώσεων εμφανίζεται στις ανώτερες τάξεις της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ή/και κατά την διάρκεια των πανεπιστημιακών σπουδών και η διακοπή της εκπαίδευσης είναι διαδεδομένη σε όλες τις ηλικίες ανθρώπων με ψυχικές αναπηρίες. Επιβάλλεται η χαμένη εκπαιδευτική παρακολούθηση να αποτελέσει και αυτή μέρος της ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης και της ίσης συμμετοχήςγια τους ψυχικά ασθενείς με διασύνδεση όλων των ΚΨΥ και τον δομών υπηρεσιών ψυχικής υγείας με τα σχολεία δεύτερης ευκαιρίας γυμνάσια και λύκεια καθώς και υποστήριξη στους ψυχικά ασθενείς να συνεχίσουν και να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους. Παρακαλούμε πολύ να ληφθεί και αυτό σοβαρά υπόψιν σας στον επανασχεδιασμό της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης.
'Οσον αφορά τώρα την εργασιακή ένταξη, γιατί η επαγγελματική αποκατάσταση είναι πολύ μακριά ακόμα για τους ψυχικά ασθενείς στην Ελλάδα- στην έκθεση σας καταγράφετε ότι από το 2002 μέχρι σήμερα έχουν συσταθεί μόλις 17 ΚΟΙΣΠΕ (Κοινωνικοί Συνεταιρισμοί Περιορισμένης Ευθύνης) ενώ θα έπρεπε να υπάρχουν 58 σύμφωνα με το Σχέδιο Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης-Ψυχαργώς. Ας δημιουργηθούν λοιπόν. Ας ενισχυθούν οι επαφές ασθενών από διαφορετικές δομές ψυχικής υγείας με επισκέψεις και συνευρέσεις μεταξύ τους ώστε να δημιουργηθούν ανθρώπινες σχέσεις αρχικά και στην συνέχεια να προκύψουν συνεργασίες και συνεταιρισμοί από τους ίδιους τους άμεσα ενδιαφερόμενους, οι επαγγελματίες ψυχικής υγείας να είναι οι διαμεσολαβητές που θα ενισχύσουν τους ασθενείς να αναλάβουν πρωτοβουλία και δράση σύστασης Κοινωνικού Συνεταιρισμού. Καμία σχέση με ότι συμβαίνει σήμερα... Η έκθεση σας για την ψυχιατρική μεταρύθμιση δεν περιλαμβάνει στοιχεία για το πόσοι τελικά ψυχικά ασθενείς απασχολούνται σε ΚΟΙΣΠΕ, μόνο πόσοι ΚΟΙΣΠΕ υπάρχουν και πόσοι θα έπρεπε... Κάποιοι ασθενείς θα μπορούσαν οι ίδιοι λειτουργώντας ως expert patients να συμμετέχουν σε Κοινωνικούς Συνεταιρισμούς παροχής φροντίδας σε άλλους ψυχικά ασθενείς, παρέχοντας τους ενημέρωση σε θέματα που γνωρίζουν (π.χ σε ποιο κέντρο ημέρας να απευθυνθούν και να τους συνοδεύσουν οι ίδιοι) να τους συνοδεύσουν σε εξωτερικές εργασίες , να οργανώνουν συναντήσεις κοινωνικοποίησης, γενικά να τους υποστηρίζουν και να τους ενδυναμώνουν. Γιατί ποιός καταλαβαίνει και "νιώθει" έναν ψυχικά ασθενή καλύτερα από έναν άλλο ψυχικά ασθενή...
'Οπως και να έχει πάντως είναι επιβεβλημένο οι πρακτικές των παρόχων υπηρεσιών προστασίας και προαγωγής της ψυχικής υγείας να είναι διασυνδεδεμένες με τις ανάγκες των εξυπηρετούμενων και μη εξυπηρετούμενων ληπτών και των οικογενειών τους. Και οι ανάγκες αυτές θα πρέπει να καταγραφούν μέσω δημοτικοποιημένων-τομεοποιημένων δημοσκοπήσεων εάν πραγματικά υπάρχει ενδιαφέρον για ουσιαστική, πραγματική ανάπτυξη κοινοτικών υπηρεσιών ψυχικής υγείας
Κλείνοντας θέλω να πώ ότι η χρόνια ψυχική ασθένεια χρειάζεται μακρά θεραπεία, αποκατάσταση και υποστήριξη από την κοινότητα. Ανεπαρκής γνώση της ψυχικής αναπηρίας συνιστά εμπόδιο στην ανάπτυξη ουσιαστικών μέτρων αποκατάστασης και γι'αυτό το λόγο η εμπειρία των ψυχικά ασθενών και των οικογενειών - φροντιστών τους συνιστά ένα σημαντικό κεφάλαιο, που πρέπει να αξιοποιηθεί πραγματικά και όχι "διακοσμητικά" , από τους κρατικούς φορείς που θα επανασχεδιάσουν και θα εφαρμόσουν την συνέχιση της Ψυχιατρικής Μεταρύθμισης στην χώρα μας Η ΚΙΝΑΨΥ και όλοι οι Σύλλογοι Οικογενειών-φροντιστών, υποθέτω, είμαστε στην διάθεση τους.

Επιθυμώ να λαμβάνω Νέα της Κίνησης Αδελφών Ατόμων με Προβλήματα Ψυχικής Υγείας